Alles over Hamsters

Voortplanting

man vrouwHamsters zijn vanaf heel jonge leeftijd al geslachtsrijp. Het varieert een beetje per hamstersoort, maar vaak zijn ze al met vier weken geslachtsrijp. Het is echter beter om te wachten met het eerste nestje totdat ze volgroeid zijn, dit is als ze 3 maanden oud zijn.

Om met hamsters te fokken zal je ze eerst met elkaar kennis moeten laten maken. Dit is niet altijd even eenvoudig. Wat je het beste kunt doen is de twee hamsters op neutraal terrein aan elkaar te laten wennen.

Pak eerst het vrouwtje op en laat het mannetje aan haar kontje ruiken. Op die manier laat je het mannetje weten dat het om een vrouwtje gaat en zal deze geen problemen geven tijdens het koppelen. Vervolgens zet je ze allebei op neutraal gebied (een lege ren, vervoersbox, etc.) en laat ze rustig aan elkaar ruiken.

Omdat het proces van paring en zorg voor de jongen bij Syrische hamsters anders verloopt dan bij dwerghamsters, zal ik daar apart iets over vertellen.

Dwerghamsters

Koppelen

Hoe de hamsters op elkaar reageren kan erg verschillen. De volgende situaties zijn mogelijk:

  • Vechten: Ze gaan met elkaar vechten. Het kan zijn dat ze elkaar even aanvallen en dat het daarna weer rustig is, daar moet je dus goed op letten. Als ze bij het kennismaken en tijdens het vechten een tikkend geluid maken moet je ze meteen uit elkaar halen en de volgende dag opnieuw proberen. Het tikkende geluid is heel typisch en als je het hoort herken je het meteen.
  • Piepjes: Het kan ook gebeuren dat één van de hamsters kleine piepjes maakt. Dit is op zich niet zo erg. De piepende hamster zal vaak op zijn rug gaan liggen en zich overgeven. Maar ook hier geldt; houd het goed in de gaten.
  • Krijsen: Het kan ook voorkomen dat ze gaan krijsen. Als dit tijdens het vechten gebeurt, dan heeft de krijsende hamster vaak pijn of is heel erg bang. In deze situatie moet je ze ook meteen uit elkaar halen en de volgende dag weer proberen.

Hoe ziet een goede koppeling eruit?

Nu ik je heb verteld hoe het niet goed kan gaan, is het natuurlijk ook handig om je te vertellen hoe het er wel uit moet zien. Uiteraard herken je een goede koppeling meteen.

Na het bij elkaar zetten van de twee hamsters zullen ze elkaar een beetje gaan besnuffelen en vervolgens hun eigen ding gaan doen in het verblijf. Het kan zijn dat het mannetje wat langer achter het vrouwtje zal blijven lopen en aan haar kontje blijft snuffelen maar dat is niet erg.

Het beste moment om hamsters te koppelen, is als het vrouwtje bronstig is. Wanneer dit is, is lastig te zeggen. Het vrouwtje is om de 4 dagen bronstig. Je kunt dit niet zien. Daarom als de koppeling de ene dag niet is gelukt, kun je het de volgende dag weer proberen en zo 5 dagen achter elkaar. Het vrouwtje zal één van die dagen bronstig zijn en het mannetje toelaten. Maar dat hoeft natuurlijk niet, het kan best zijn dat de koppeling niet zal lukken omdat de hamsters geen klik hebben en dan zal je een andere partner moeten zoeken.

Blijf dus altijd de eerste tijd bij je hamsters als je ze net hebt gekoppeld! Het kan de eerste minuten goed gaan, maar dit kan ook ineens omslaan, dus goed opletten.

In principe heeft een hamsterrelatie zo zijn ups en downs net als bij ons. De hamsters kunnen de ene keer een beetje kibbelen en het mannetje kan ergens anders slapen, maar er moet wel weer een periode volgen dat ze samen slapen en bij elkaar zijn. Gebeurt dit niet dan kan dat erop duiden dat ze elkaar toch niet zo mogen.

paring

De paring en de zwangerschap

Je zult niet zo snel getuige zijn van dit ritueel, omdat de dieren vaak ‘s avonds of ‘s nachts paren. Het vrouwtje wordt tijdens de paring meerdere keren gedekt door het mannetje.

Vaak kom je er pas achter dat het vrouwtje zwanger is als het vrouwtje bijna moet werpen, dan wordt ze namelijk zichtbaar dikker. Het is niet altijd makkelijk om te zien of het vrouwtjes zwanger is maar vaak krijgt ze een bult in haar zij (op de heup), dit kun je goed zien als je haar op je hand houdt.

Bij sommige vrouwtjes kan het gedrag tijdens de dracht enigszins veranderen, zo kunnen ze wat nerveuzer, loperiger of pittiger (bijteriger) worden. Sommige vrouwtjes stellen het ook niet meer op prijs om opgepakt te worden en aangeraakt te worden, ze willen rust. Het mannetje kan voor deze periode ook afgestoten worden en uit het nest (huisje) gezet worden.

Tijdens de draagtijd mag je het vrouwtje beslist weleens verwennen met wat extra hapjes en krachtvoer. Dit zal ze zeker op prijs stellen. Tijdens en na de zwangerschap heeft het vrouwtje behoefte aan eiwitten, hiervoor kun je haar af en toe een hondenbrokje of een meelworm geven. De gemiddelde draagtijd ligt tussen de 19 en 21 dagen, waarbij het vrouwtje gemiddeld zo’n 10 à 15 gram aan komt. Onderstaand een grafiek (vanaf de bevruchting tot de bevalling) van één van mijn Russische dwerghamster vrouwtjes tijdens de zwangerschapsperiode.

Je kunt goed zien dat in de laatste dagen van de zwangerschap het gewicht erg stijgt.

Gewichten zwanger vrouwtje
Extra voorbereiding

Geef de dieren genoeg nestmateriaal (wc papier) zodat ze een mooi nestje voor de jongen kunnen bouwen. Hiervoor kun je hooi en/of wc-papier gebruiken, maar het liefst wc papier – geen hamsterwatten deze zijn gevaarlijk voor je hamsters. Het is ook een goed idee om het verblijf enkele dagen voor de vermoedelijke bevalling te verschonen en na de bevalling alleen de wc-hoek schoon te maken. Je moet de dieren namelijk zo min mogelijk storen na de bevalling. Je mag beslist niet aan het nest zitten, de moeder kan dan gestrest raken en gaan slepen met de jongen of ze doden. Het is vaak ook beter om het huisje uit het verblijf te plaatsen, deze is vaak te klein om als nest te gebruiken. Ook moet je uitkijken met het radje, deze kun je er beter uit halen, zodat de jonge hamsters zich niet bezeren, als ze groter zijn kun je deze er weer in doen. Het vrouwtje zal meteen na de bevruchting een nestje gaan maken. Dit nestje is komvormig en wordt zo veel mogelijk bij het deurtje vandaan gemaakt.

De bevalling

Het vrouwtje ‘zit’ tijdens de geboorte en poetst het bloed, vocht en nageboorte weg (in het wild zou dit namelijk roofdieren aantrekken). Tijdens de geboorte van de hamsters (dit duurt ongeveer tien minuten) kan de moeder vrij actief zijn en door de kooi gaan lopen en zelfs wat gaan eten of drinken. Baby’s worden door deze activiteit of onrust van de moeder meestal niet allemaal op dezelfde plek geboren.

Na de geboorte                       

De moeder zal na de geboorte uiteindelijk al haar baby’s naar het nest brengen. Nooit de baby’s aanraken! De moeder herkent dan hun geur niet meer en kan haar nest vernietigen door de kleintjes op te eten. Moet je toch het jong oppakken of aanraken om welke reden dan ook, dan kun je hier het beste een lepel voor gebruiken, spoel deze wel eerst om met kokend water.

De jongen worden blind, kaal en doof geboren en ze zien eruit als kleine garnaaltjes. De kleintjes zijn vaak niet langer dan 1 cm en wegen tussen de 1 en de 2 gram. Er worden gemiddeld 6 jongen geboren, de eerste nestjes van een koppel zijn vaak groter dan de volgende nesten. Bij grotere nestjes (meer dan 8 jongen) zie je vaak dat niet alle jongen overleven. Dit kan te maken hebben met het feit dat het vrouwtje maar 8 tepels heeft.

Vaderfiguur                         

We mogen de papa natuurlijk niet vergeten in het hele verhaal, deze draagt ook zijn steentje bij. In tegenstelling tot bij Syrische hamsters, kan het dwerghamster mannetje zonder probleem bij het nest blijven. Sterker nog, de vader speelt zelfs een belangrijke rol bij het bouwen van het nest en het verzorgen van de jongen. Het mannetje houdt de jongen warm als het vrouwtje even weg gaat om te eten of te drinken.

Ik vind het altijd erg mooi om te zien hoe de natuur het allemaal heeft geregeld. Zo heb ik een keer gezien hoe het vrouwtje van het nest ging om te eten en het mannetje dat op dat moment in het radje aan het lopen was. Hij stopte abrupt en ging meteen naar het nest om de jongen warm te houden. Niet alle mannetjes zijn geschikt om bij het nest te laten, je hoort regelmatig verhalen dat het helemaal mis gaat. Het is en blijft de natuur en sommige dingen zullen we waarschijnlijk nooit begrijpen, dus of het nou verstandig is om het mannetje erbij te laten of niet is een kwestie van je dieren goed in de  gaten houden tijdens deze periode.

Toch is uit een recent onderzoek gebleken dat de overlevingskans van de jongen groter is als de vader aanwezig is. Je moet er wel voor zorgen dat papa een aparte slaapplaats tot zijn beschikking heeft. Waar je ook rekening mee moet houden is dat je snel weer een nestje krijgt als papa erbij blijft. De vrouwtjes zijn direct na de geboorte van de jongen weer vruchtbaar en worden vaak ook vrij snel weer gedekt.

Russische Dwerghamster met kabsuter

Syrische hamsters

Omdat de Syrische hamster een volledig solitair dier is, verloopt de paring en de zorg voor de jongen iets anders dan bij dwerghamsters. In het wild komen deze hamsters elkaar ’s nachts wel eens tegen,  maar leven ze verder alleen. Op het moment dat het vrouwtje bronstig is (wat evengoed om de 4 dagen is) en zij komt een mannetje tegen, dan zal zij gedekt worden. Dit gebeurt dus op een voor hen allebei neutraal gebied. Na de dekking scheiden hun wegen weer. Het mannetje is verder niet meer betrokken bij de zwangerschap, geboorte en de zorg voor de jongen. Het is dus goed om deze natuurlijke situatie zo veel mogelijk na te bootsen als je een nestje wilt.

Controleer iedere avond of het vrouwtje bronstig is. Vaak heeft ze dan een sterkere lichaamsgeur en wanneer je haar over haar kontje aait, zal ze stijf stil gaan staan met haar kontje in de lucht. Dit is een teken dat ze willig is om een mannetje toe te laten. Is het vrouwtje bronstig, dan kun je haar op neutraal gebied kennis laten maken met het mannetje. Twijfel je of ze bronstig is, dan kun je dit ook testen door er een mannetje bij te laten. Pas wel goed op, want als ze niet bronstig is, kan ze het mannetje gemeen aanvallen. Blijf gedurende de dekking bij de hamsters. Zodra de dekking plaats heeft gevonden, zal het vrouwtje namelijk meteen genoeg hebben van het mannetje. Laat je ze dan nog te lang samen, kunnen ze ruzie krijgen.

Syrische hamsters krijgen over het algemeen grotere nesten dan dwerghamsters. Gemiddeld worden er per nest ongeveer 10 jonge hamsters geboren, maar dit kan gemakkelijk oplopen tot 18 jongen. Zeker omdat deze vrouwtjes alles alleen moeten doen, is het raadzaam om een vrouwtje maar twee, hooguit drie, nesten in haar leven te laten krijgen. Ze heeft tussendoor ook echt tijd nodig om aan te sterken. De draagtijd van een Syrische hamster is 16 dagen. De extra voorbereiding en uitleg over bevalling en geboorte zoals die hierboven beschreven staat, geldt ook voor de Syrische hamsters. Houd er dus alleen rekening mee dat een nest veel meer jongen bevat en de moeder er helemaal alleen voor staat. Het zal dus een stuk zwaarder voor haar zijn. Verwen haar maar goed!

paring syr

Bewaren

Doe mee aan onze hamster forum wedstrijden en win super leuke prijzen! Veel plezier!

Ben jij een verantwoorde & betrouwbare hamsterfokker en houdt je een transparante website bij?

DRD Hamsters is ook te vinden op diverse social media. Breng ons daar ook eens een bezoekje.